آغاز مهاجرت پرندگان به اصفهان

با آغاز فصل سرما، استان اصفهان به عنوان یکی از نقاط مهم در مسیر کریدور مهاجرت پرندگان، میزبان هزاران پرنده مهاجر از شمال تا جنوب کشور است.

به گزارش خبرگزاری فارس از اصفهان، استان به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود، در مسیر مهاجرت بسیاری از گونه‌های پرندگان قرار دارد و هر ساله با فرا رسیدن فصل سرما، هزاران پرنده از نقاط سرد شمالی به سمت مناطق گرم جنوبی کشور کوچ می‌کنند. در این مسیر، تالاب‌ها و زیستگاه‌های آبی اصفهان، ایستگاه‌های حیاتی برای استراحت، تغذیه و تجدید انرژی این پرندگان به شمار می‌روند. با این حال، خشکسالی و دخالت‌های انسانی، حیات این زیستگاه‌ها را با تهدید جدی مواجه کرده است. در سال‌های پر آب تالاب گاوخونی، سالانه بالغ بر ۲۵ هزار قطعه پرنده سرشماری می‌شده است. در سال گذشته ۷۰۰ قطعه پرنده سرشماری شد به علت اینکه آبی وارد تالاب نشده بود.

نبود زیستگاه‌های آبی، فشار زیادی بر پرندگان مهاجر وارد کرده مهدی جلال‌پور، رئیس اداره حفاظت و احیای تالاب‌های استان اصفهان در این خصوص گفت: در سال‌های اخیر، کاهش منابع آبی، برداشت‌های بی‌رویه و افت سطح سفره‌های زیرزمینی باعث خشکی و تخریب بخش بزرگی از زیستگاه‌های آبی در کشور شده است. وی افزود: یکی از برجسته‌ترین نمونه‌های این بحران زیست‌محیطی، خشک شدن تالاب بین‌المللی گاوخونی در شرق استان اصفهان است که پیش‌تر زیستگاه و محل استقرار صدها گونه پرنده بومی و مهاجر به‌شمار می‌رفت. نبود این زیستگاه‌ها، فشار زیادی بر پرندگان مهاجر وارد کرده و در بسیاری موارد باعث خستگی شدید و کاهش توان ادامه مسیر آنان می‌شود.

جلال‌پور گفت: از سوی دیگر، احتمال مشاهده موارد آنفلوآنزای فوق‌حاد پرندگان در میان گونه‌های مهاجر، لزوم رعایت نکات ایمنی را افزایش داده است. براین‌اساس، هم‌وطنان باید در صورت مشاهده پرندگان ضعیف، بیمار یا تلف‌شده از نزدیک‌شدن و تماس مستقیم با آنها خودداری کرده و موضوع را دراسرع‌وقت به اداره حفاظت محیط‌زیست شهرستان اطلاع دهند تا اقدامات لازم انجام شود.

حذف هر گونه‌ای از اکوسیستم تأثیرات جبران‌ناپذیری بر محیط‌زیست می‌گذاردمریم امیدی، رئیس اداره حفاظت و مدیریت حیات‌وحش موزه تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی استان اصفهان نیز در خصوص تبعات خشکسالی زاینده‌رود و تالاب گاوخونی اذعان می‌کند: ممکن است وقتی پرندگان در زیستگاه بخصوصی با یک خشکی روبه‌رو شوند، تصمیم به مهاجرت بگیرند و دیگر هرگز به آنجا بازنگردند.وی در خصوص اکوسیستم پرندگان، اظهار می‌کند: نه‌تنها پرندگان بلکه تمامی زیستمندان و گونه‌های جانوری و گیاهی، حلقه‌های حیات هستند و به یکدیگر وابسته‌اند حذف هر گونه‌ای از اکوسیستم تأثیرات جبران‌ناپذیری بر محیط‌زیست می‌گذارد.

تالاب‌ها قلب تپنده طبیعت ایران هستندگاوخونی با وسعت ۴۷ هزار هکتار در نقطه پایانی زاینده‌رود در جنوب شرقی استان اصفهان و ۲۰ کیلومتری شهر ورزنه قرار دارد. روند خشکی تالاب گاوخونی از سال ۱۳۷۸ شروع شد و در ۲ دهه اخیر به دلیل نبود آب، بسیاری از زیستمندان این تالاب از جمله ماهی‌ها، وُحوش، خزندگان و انواع پرندگان بومی آن از بین رفته‌اند.در شرایط فعلی، صیانت و احیای تالاب‌ها، مدیریت اصولی منابع آب و مبارزه با شکار غیرمجاز از مهم‌ترین اقدامات حمایتی برای حفظ چرخه طبیعی مهاجرت پرندگان است. تحقق این اهداف تنها با مشارکت مردم، افزایش آگاهی عمومی و احساس مسئولیت همگانی امکان‌پذیر است.تالاب‌ها قلب تپنده طبیعت ایران هستند و حفاظت از آنها، حفاظت از حیات، سلامت و آینده این سرزمین به شمار می‌آید.